Cinsel İsteksizlik

Cinsel isteksizlik, kişinin cinsel düşünce, istek veya yakınlık arzusunda belirgin azalma hissetmesiyle tanımlanabilir. Bu durum her zaman kalıcı değildir; dönemsel stres, yorgunluk veya ilişki koşullarıyla dalgalanabilir.

Ancak uzun sürüyorsa, kişiyi rahatsız ediyorsa veya ilişkiyi etkiliyorsa değerlendirilmesi önemlidir.

Testosteron düşüklüğü cinsel isteği etkileyebilir. Bunun yanında tiroid fonksiyonları, prolaktin düzeyi ve genel metabolik durum da cinsel istek üzerinde rol oynayabilir.

Hormon testleri sabah saatleri ve uygun koşullar dikkate alınarak planlanabilir.

Depresyon, kaygı, yoğun iş yükü, uykusuzluk, tükenmişlik ve uzun süreli stres cinsel isteği azaltabilir. Bazı antidepresanlar ve psikiyatrik ilaçlar da cinsel istek veya boşalma üzerinde etkili olabilir.

Bu ilaçlar doktor bilgisi olmadan kesilmemelidir.

Diyabet, obezite, kalp damar hastalıkları, uyku apnesi, alkol kullanımı ve hareketsiz yaşam cinsel isteği etkileyebilir. Düzenli hareket, uyku ve metabolik kontrol destekleyici olabilir.

Cinsel isteksizlik değerlendirmesinde sertleşme sorunu, boşalma problemleri, testis sağlığı, hormonlar, kullanılan ilaçlar ve genel sağlık birlikte ele alınır. Gerekirse ilgili branşlarla birlikte çalışılır.

Testosteron cinsel istek üzerinde etkili hormonlardan biridir. Düşük testosteron; cinsel istekte azalma, enerji düşüklüğü, halsizlik, kas gücünde azalma ve ruh hali değişiklikleriyle birlikte görülebilir. Ancak her cinsel isteksizlik testosteron düşüklüğünden kaynaklanmaz.

Yoğun stres, depresyon, kaygı, tükenmişlik ve ilişki sorunları cinsel isteği azaltabilir. Zihin sürekli alarm hâlindeyken cinsel istek arka plana çekilebilir. Bu nedenle değerlendirmede psikolojik ve sosyal etkenler de dikkate alınır.

Yetersiz uyku, hareketsizlik, obezite, sigara, aşırı alkol kullanımı ve düzensiz beslenme hormon dengesi ve damar sağlığı üzerinden cinsel isteği etkileyebilir. Yaşam tarzı düzenlemeleri bazı kişilerde tedavi sürecini destekleyebilir.

Bazı antidepresanlar, tansiyon ilaçları, hormonları etkileyen tedaviler ve kronik hastalıklar libido üzerinde etkili olabilir. Diyabet, tiroit hastalıkları, kalp damar hastalıkları ve kronik ağrı gibi durumlar da cinsel isteği azaltabilir.

• Cinsel isteksizliğin ne zamandır sürdüğü
• Sertleşme veya boşalma sorunu eşlik edip etmediği
• Uyku, stres ve ruh hali durumu
• Kullanılan ilaçlar
• Kronik hastalıklar
• İlişki dinamikleri
• Enerji, kas gücü ve genel yaşam kalitesi

Testlerden önce cinsel isteksizliğin ne zamandır sürdüğü, ani mi yavaş mı başladığı, sertleşme sorunu eşlik edip etmediği, uyku düzeni, stres düzeyi, kullanılan ilaçlar ve kronik hastalıklar sorgulanır. Bu bilgiler gereksiz testleri önler ve doğru yola ışık tutar.

Cinsel istekte azalma, enerji düşüklüğü, sabah sertleşmelerinde azalma, kas gücü kaybı, ruh hali değişikliği veya kilo artışı gibi belirtiler varsa testosteron değerlendirmesi istenebilir. Sonuçlar genellikle sabah alınan kan örnekleriyle ve klinik belirtilerle birlikte yorumlanır.

• Total testosteron
• Gerektiğinde serbest testosteron veya SHBG
• LH ve FSH
• Prolaktin
• TSH ve tiroit fonksiyonları
• Açlık kan şekeri veya HbA1c
• Lipid profili
• Karaciğer ve böbrek fonksiyon testleri
• Tam kan sayımı

Çoğu zaman yeterli değildir. Libido azalması hormon dışı nedenlerle de gelişebilir. Uyku bozukluğu, depresyon, ilişki sorunları, ilaç yan etkileri ve kronik hastalıklar değerlendirme sürecinin parçası olmalıdır.

Laboratuvar sonuçları tek başına tanı anlamına gelmez. Örneğin testosteron değeri sınırda olabilir; ancak kişinin belirtileri, yaşı, ek hastalıkları ve diğer hormon değerleri birlikte değerlendirilmeden tedavi kararı verilmemelidir.