Parmakla rektal muayene nedir?
Parmakla rektal muayene, hekimin eldivenli ve kayganlaştırılmış parmağıyla rektumdan prostatı değerlendirmesidir. Prostat rektumun önünde yer aldığı için bu yöntemle prostatın bazı fiziksel özellikleri hissedilebilir.
Hangi amaçla yapılır?
Prostat büyümesi, prostatit, prostat hassasiyeti, prostat yüzeyinde düzensizlik, sertlik veya nodül şüphesi gibi durumların değerlendirilmesine yardımcı olabilir. PSA yüksekliği olan hastalarda da tanı sürecinin bir parçası olarak kullanılabilir.
Muayene sırasında ne değerlendirilir?
Prostatın boyutu, simetrisi, kıvamı, hassasiyeti, yüzey düzeni ve nodül benzeri sert alan olup olmadığı değerlendirilir. Bu bulgular tek başına tanı koydurmaz; PSA, görüntüleme ve gerekirse biyopsi ile birlikte yorumlanır.
Ağrılı bir işlem midir?
Çoğu hastada kısa süren ve tolere edilebilir bir muayenedir. Prostatit gibi hassasiyet oluşturan durumlarda rahatsızlık hissi artabilir.
Hazırlık ve süreç
Özel bir hazırlık çoğu zaman gerekmez. Hemoroid, anal fissür veya rektal ağrı varsa hekime bildirilmelidir. PSA testi planlanıyorsa test sıralaması hekim tarafından belirlenebilir; önceki PSA ve prostat tetkikleri muayeneye getirilmelidir.
Olası bulgular
Prostat büyümesi, prostat hassasiyeti, sertlik veya nodül şüphesi, asimetri, prostatit ile uyumlu hassasiyet ya da tamamen normal muayene bulgusu görülebilir.
Tek başına yeterli midir?
Hayır. Parmakla rektal muayene prostat değerlendirmesinde yardımcıdır ancak tek başına prostat kanserini dışlamaz veya kesin tanı koymaz. Şikayetler, PSA ve diğer tetkiklerle birlikte ele alınmalıdır.
Ne zaman doktora başvurulmalı?
Sık sorulan sorular
Parmakla rektal muayene prostat kanserini kesin gösterir mi?
Hayır. Muayene şüpheli bulgular verebilir ancak kesin tanı için PSA, MR ve gerekirse biyopsi gibi ek değerlendirmeler gerekir.
PSA normalse parmakla muayene gerekir mi?
Bazı hastalarda şikayetlere, yaşa ve risk durumuna göre muayene gerekebilir. Karar hekim değerlendirmesiyle verilir.
Parmakla rektal muayene ağrılı mıdır?
Genellikle kısa ve tolere edilebilir bir muayenedir. Prostat iltihabı veya anal bölge rahatsızlıklarında daha fazla hassasiyet olabilir.
